حسن مرسلوند
365
زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي )
« در اواخر سال 1312 شمسى كه مرحوم فروغى نخستوزير ( رئيس الوزراء ) و مرحوم صدر الاشراف وزير دادگسترى ( عدليّه ) بودند ، مرحوم كمال الملك در چهار پنجفرسخى نيشابور در مزرعهاى كه از مرحوم سالار معتمد گنجى ( پدر آقايان گنجىها ) خريدارى كرده بود ، روزگار مىگذراند ؛ و با آنكه محل سكونت مرحوم كمال الملك ( حسينآباد ) در مسير جادهء تهران به مشهد نبود و براى رفتن به حسينآباد لازم بود كه قريب سه فرسنگ جادهء فرعى پيموده شود ، معذلك ارادتمندان و مريدان آن مرحوم هنگام مسافرت از تهران به مشهد و بالعكس شبى را به حضور كمال الملك مىرسيدند و از فضائل و كمالات وى توشهاى برمىداشتند . بنده در آن موقع در دادگسترى نيشابور خدمت مىكردم و آرزوى عزيمت به حسينآباد و زيارت مرحوم كمال الملك را از نزديك ( كه داستانها از فضايلش در افواه بود ) در سر مىپروراندم . در آن سال وزارت دادگسترى تصفيهء دامنهدارى در كادر وكلاى دادگسترى انجام داد ، و در هر شهرستان افرادى از وكلاى عدليّه را كه سوء شهرت و فساد اخلاقى داشتند ، با استفاده از اختياراتى كه وزارت عدليّه از مجلس تحصيل كرده بود ممنوع الوكاله كرده بود ، و در نيشابور هم سه نفر بودند كه ممنوع الوكاله شده بودند كه يكى از آنها بدنامتر و در اتهام به فساد اخلاق مشهورتر بود . در چنين اوضاع و احوالى نامهاى به وسيلهء پست سفارشى به دفتر مخصوص شاهنشاهى مىرسد به امضاى مرحوم كمال الملك كه چون بنده آن نامه را شخصا ديده و خواندهام با رعايت امانت مىتوانم خلاصهاى از مضمون آن را ياد كنم . كمال الملك در نامهء مشروح خود به رضا شاه ، مقدّمتا شرحى از انزوا و عزلت خود در كنج حسينآباد به عرض رسانيده من باب اخبار اوضاع اجتماعى محل و بىتوجهى كاركنان دستگاههاى دولتى معروض داشته بود كه : « وزارت دادگسترى به دستاويز تصفيهء وكلاى عدليّه بهترين و مبرزترين وكيل عدليّه نيشابور آقاى . . . را كه از بين وكلا ، او فقط به درد ستمديدهها مىرسد ، و در محل ، حسن شهرت و محبوبيت فوقالعاده دارد ، و مرد پاكدامن و باتقوايى است ، ممنوع الوكاله كرد ، و مظلومين و ستمديدهها را از معلومات سرشار و فضائل چنين وكيلى محروم ساختهاند . لذا جاننثار استدعا دارم امر شاهانه شرف صدور يابد و پروانهء مجدد وكالت به . . . مرحمت شود كه موجب مزيد دعاگويى اهالى نيشابور خواهد بود . » اين نامه به دفتر مخصوص شاهنشاهى مىرسد و مرحوم شكوه الملك عينا آن را به عرض رضا شاه . . . مىرساند . مرحوم شكوه الملك در ذيل همان عريضه خطاب به آقاى فروغى رئيس الوزراء مرقون مىدارد : « اين عريضه به عرض همايونى رسيد ، فرمودند مسئول آقاى كمال الملك فورى اجراء شود و مراتب انجام تقاضا به خود آقاى كمال الملك هم اطلاع داده شود . » عريضهء مرجوعهء دفتر مخصوص در پاكت محرمانه به دست مرحوم فروغى مىرسد و مرحوم فروغى